అజాతశత్రువు – మల్లెల శ్రీనివాస మూర్తి గారి స్వర్గారోహణం

నవంబర్ 4, 2026 తెల్లవారుజామున ప్రశాంతమైన వేళలో, మల్లెల శ్రీనివాస మూర్తి గారి ఆత్మ ఈ భౌతిక ప్రపంచాన్ని వీడి స్వర్గలోకానికి చేరుకుంది.

ఆయన నాకు బావగారు, నా చెల్లెలికి ప్రాణప్రదమైన భర్త. కానీ, ఆయనను ఎరిగిన వారందరికీ ఆయన ఒక 'అజాతశత్రువు'—ఎవరిపైనా ఎలాంటి ద్వేషం లేని అరుదైన వ్యక్తిగా జన్మించి, తన జీవితకాలమంతా ఒక్క శత్రువు కూడా లేకుండా జీవించిన మహనీయుడు.

ఆయన అత్యుత్తమ వ్యక్తిత్వం కలిగిన మహానుభావుడు, ఉదాత్తమైన ఆత్మ, మరియు అత్యున్నత స్థాయి నిపుణుడు. అయినప్పటికీ, కుటుంబం అనే పవిత్ర వేదికలోనే ఆయన వెలుగు మరింత ప్రకాశవంతంగా వెలిగింది. ఆయన ఒక అంకితభావం కలిగిన కుమారుడు, ప్రేమగల మరియు బాధ్యతాయుతమైన భర్త, వాత్సల్యపూరితమైన తండ్రి, స్థిరమైన అండగా నిలిచే సోదరుడు, నమ్మకమైన బావమరిది, మరియు అందరికీ ఎంతో ఇష్టమైన చిన్నాన్న /పెదనాన్న మరియు మామయ్య.  నిజానికి, మా కన్నతండ్రి తర్వాత మేము అంతటి లోతైన గౌరవ మర్యాదలు ఇచ్చింది ఆయనకే.

శ్రీనివాసమూర్తి గారు ఆధునిక కాలానికి చెందినవారే అయినప్పటికీ, ఆయన ఆత్మ మాత్రం గత శతాబ్దపు విలువలకు ప్రతిరూపంగా నిలిచింది. నేటి తరంలో అత్యంత అరుదుగా కనిపిస్తున్న, ఒకప్పుడు మన తాతముత్తాతలలో ఉండేవని మనం విన్న గౌరవం, హుందాతనం, మర్యాద వంటి అంతరించిపోతున్న అలనాటి సుగుణాలన్నీ ఆయన వ్యక్తిత్వంలో ప్రతిబింబించేవి. అన్నింటికంటే మిన్నగా ఆయన ఒక మహోన్నతమైన మనిషి; ఆయన మధుర జ్ఞాపకాలు మన హృదయాల్లో ఎల్లప్పుడూ చిరస్థాయిగా నిలిచి ఉంటాయి.

ఆయన అత్యంత సౌమ్యుడు మరియు మృదుభాషి. మితభాషి అయిన ఆయన అవసరానికి మించి ఒక్క మాట కూడా మాట్లాడేవారు కాదు, కానీ ఆయన చేతలు ఎన్నో గొప్ప విషయాలను చెప్పేవి. సహజమైన దాతృత్వంతో జీవించిన ఆయన, ఆపదలో ఉన్న ఎవరికైనా సహాయం చేయడానికి ఎల్లప్పుడూ సిద్ధంగా ఉండేవారు. ఎవరూ అడగకముందే, ఎవరికీ తెలియకుండా నిశ్శబ్దంగా ఆయన సహాయం అందేది. ఆయనను తెలుసుకోవడం అంటే మానవ స్వభావంలోని ఒక అద్భుతాన్ని చూడటమే. సాధారణ మనుషుల్లో మనం తరచుగా చూసే లోపాలను ఆయనలో పెట్టడం భగవంతుడు మర్చిపోయాడా అని అనిపించేది—ఆయన ఆత్మలో కోపం, చిరాకు, ద్వేషం, అసూయ లేదా అహంకారం వంటి వాటి ఛాయలు ఏమాత్రం ఉండేవి కావు. ద్రోహం, అగౌరవం, కుటిలత్వం, క్రూరత్వం, అమర్యాద, చాడీలు చెప్పడం లేదా దురాశ వంటివి ఆయన దరిదాపుల్లోకి కూడా వచ్చేవి కావు.

అత్యంత పోటీతత్వం ఉన్న కార్పొరేట్ ప్రపంచంలో, అతని అచంచలమైన గొప్ప గుణం ఆశ్చర్యకరంగానూ, స్ఫూర్తిదాయకంగానూ ఉండేది. ఇంతటి మృదుస్వభావం, అందరితో సర్దుకుపోయే తత్వం ఉన్న వ్యక్తి నేటి కఠినమైన సమాజంలో ఎలా నెగ్గుకురాగలడని నేను ఎప్పుడూ ఆశ్చర్యపోయేవాడిని; కానీ అతను ఎంతో హుందాగా, అలవోకగా ముందుకు సాగిపోయాడు. అతని మంచితనాన్ని ఇతరులు అలుసుగా తీసుకుంటారనే భయం లేదా అని సున్నితంగా అడిగినప్పుడు, అతను చిరునవ్వుతో దాన్ని కొట్టిపారేస్తూ, తనదైన శైలిలో ఈ జ్ఞానవాక్యాన్ని చెప్పేవాడు: "నేను అలాంటి ఆలోచనలను నా మనసులోకి రానివ్వను; నేను నా పని నేను చేసుకుంటూ వెళ్ళిపోతాను."

 

కుటుంబానికి ప్రాధాన్యత ఇచ్చే వ్యక్తి  - ఒక అంకితభావం గల భర్త మరియు బాధ్యతాయుతమైన తండ్రి

             

                                        

ఆయన కేవలం ఒక భర్తగానో, తండ్రిగానో మాత్రమే కాకుండా—కుటుంబ సభ్యులందరి జీవితాలకు ఒక ప్రశాంతమైన ఆధారంగా నిలిచారు. నా ప్రియమైన సోదరి దుర్గపై ఆయన చూపిన ప్రేమ కన్నులారా చూడటానికి ఎంతో అందమైన, అరుదైన విషయం.   ఆ ప్రేమలో ఎంతో సున్నితత్వం, గౌరవం మరియు శ్రద్ధ నిండి ఉండేవి. ఆయన ఎప్పుడూ తన ఇష్టాలను రుద్దాలని లేదా శాసించాలని చూడలేదు; బదులుగా, తన స్వంత చేతులతో, మనసుతో తన కుటుంబ ప్రపంచాన్ని తీర్చిదిద్దుకునే పూర్తి స్వేచ్ఛను ఆమెకు ఇచ్చారు.

                                               

ఒక తండ్రిగా, ఆయన ప్రేమ పిల్లలకు ఒక ప్రశాంతమైన, సురక్షితమైన ఆలయం లాంటిది. పిల్లలు పుట్టిన క్షణం నుండే, వారిపై బరువైన అంచనాలను మోపకుండా, వారికి ఎగరడానికి రెక్కలు ఇవ్వాలని ఆయన నిర్ణయించుకున్నారు. ఎంతోమంది తండ్రులు తమ పిల్లలను ఇంజనీరింగ్ లేదా మెడిసిన్ వైపు వెళ్లాలని ఒత్తిడి చేసే ఈ రోజుల్లో, ఆయన తన కొడుకు తేజస్ మనసులోని మాటను విన్నారు. కర్ణాటక శాస్త్రీయ సంగీతం మరియు వయోలిన్ పట్ల తేజస్‌కు ఉన్న ఆసక్తిని గౌరవించి, ఆ రంగంలో ముందుకు సాగడానికి పూర్తి స్వేచ్ఛను ఇచ్చి ఆశీర్వదించారు.  ఆయన తన పిల్లల కలలను నమ్మారు, వారి మనసులను విశ్వసించారు. సమయం వచ్చినప్పుడు, వారి జీవిత భాగస్వాములను వారే ఎంచుకునేలా సున్నితంగా ప్రక్కకు తప్పుకుని ప్రోత్సహించారు. ఆయన కేవలం కుటుంబాన్ని పెంచడం మాత్రమే కాదు—వారి జీవితాలలో ఎప్పటికీ ప్రతిధ్వనించే నిస్వార్థమైన ప్రేమతో వారి ఆత్మలను పోషించారు.

ఆదర్శ కుమారుడు మరియు తోబుట్టువు

అంకితభావం, కుటుంబ విలువలు మరియు నిస్వార్థమైన ప్రేమకు నిదర్శనంగా నిలిచిన గొప్ప వ్యక్తి ఆయన. అన్నింటికంటే ముఖ్యంగా, ఆయన ఒక ఉత్తమ కుమారుడు. తన జీవితకాలంలో ఎక్కువ భాగం, చివరి శ్వాస వరకు, ఆయన తండ్రి హైదరాబాద్‌లో ఆయనతోనే ఉన్నారు—అది ఎంతో శ్రద్ధ, గౌరవంతో కూడిన ఇల్లు.  ఆయన వ్యక్తిత్వాన్ని చాటిచెప్పే ఆ సున్నితమైన క్షణాలు నాకు ఇప్పటికీ కళ్ళకు కట్టినట్లు గుర్తున్నాయి. వృత్తిపరంగా ఎంత బిజీగా ఉన్నప్పటికీ, వృద్ధుడైన తన తండ్రి పక్కన కూర్చుని, ప్రేమతో తలకు నూనె రాసి, కాలి గోళ్లు కత్తిరించేవారు. తన తండ్రి ఎప్పుడూ సంతోషంగా ఉండేలా, ఆయన మాటలకు విలువనిస్తూ, అన్ని విధాలా ఎంతో జాగ్రత్తగా చూసుకునేవారు.

ఆయన తన కోసం ఏమీ ఆశించకుండా చాలా సాధారణ జీవితాన్ని గడిపారు. కానీ తన ప్రియమైన వారి శ్రేయస్సే ఆయనకు ఎప్పుడూ మొదటి ప్రాధాన్యత. కుటుంబ బాధ్యతల పట్ల ఒకే రకమైన ఆలోచనతో, ఆయన మరియు ఆయన భార్య (నా సోదరి దుర్గ) ఒక గొప్ప నిర్ణయం తీసుకున్నారు. ఎంతో విలువైన కేంద్ర ప్రభుత్వ ఉద్యోగాన్ని వదులుకోవడానికి దుర్గ ఏమాత్రం ఆలోచించలేదు. మొదట తన మామగారికి పూర్తిస్థాయి సేవలు అందించడానికి, ఆ తర్వాత తమ ఇద్దరు ముద్దుల పిల్లలు దీప్తి, తేజస్‌లను మంచిగా పెంచడానికి ఆమె తన ఉద్యోగానికి రాజీనామా చేసి, ఆయనతో కలిసి ఒక ఆదర్శవంతమైన ఇంటిని నిర్మించారు.

కుటుంబం కోసం ఆయన చేసిన నిశ్శబ్ద త్యాగాలు, పెద్దల పట్ల ఆయన చూపిన అపారమైన గౌరవం, మరియు ఆయన భార్య, పిల్లలు, ఆయనను ఎరిగిన ప్రతి ఒక్కరి హృదయాలలో ఆయన మిగిల్చిన గాఢమైన ప్రేమ ద్వారా ఆయన జ్ఞాపకాలు ఎప్పటికీ సజీవంగా ఉంటాయి.

                                                                           

బలం, అంకితభావం మరియు నిస్వార్థమైన ప్రేమకు మూలస్తంభం లాంటి ఆయన, తన కుటుంబం కోసమే జీవించారు. తన తండ్రికి గొప్ప కొడుకుగా ఉండటమే కాకుండా, తన తోబుట్టువులకు—పెద్దవారికి, చిన్నవారికి, దగ్గర ఉన్నవారికి మరియు విదేశాలలో నివసిస్తున్న ఇద్దరు తోబుట్టువులకు కూడా—ఆయన ఒక మార్గదర్శిగా, రక్షకుడిగా, ఎల్లప్పుడూ అండగా నిలిచారు. దూరం ఎంతైనా, సమయం ఏదైనా సరే, తన ప్రియమైన వారికి ఏ కష్టం వచ్చినా తన విలువైన సలహాలతో, సరైన పరిష్కారాలతో ఆయన ఎప్పుడూ సిద్ధంగా ఉండేవారు.  ఆయన అంకితభావం చాలా గొప్పది మరియు ప్రతి పనిని ఆయనే స్వయంగా దగ్గరుండి చూసుకునేవారు. తన తండ్రి తమ భూమిని అభివృద్ధి (డెవలప్‌మెంట్) కోసం ఇచ్చినప్పుడు, ఆ ప్రాజెక్ట్ విజయవంతం కావడానికి ఆయన ఎంతో మనస్ఫూర్తిగా కష్టపడ్డారు. ప్రతిరోజూ ఉదయం తన ఆఫీసుకు వెళ్లే ముందే, నిర్మాణ స్థలానికి వెళ్లి పనులు ఎలా జరుగుతున్నాయో నిశితంగా గమనిస్తూ, కాంట్రాక్టర్లతో మాట్లాడుతూ, వారికి తగిన సూచనలు ఇచ్చేవారు.  భవనం నిర్మాణం పూర్తయిన తర్వాత కూడా ఆయన అదే అలుపెరగని ఉత్సాహంతో పనిచేశారు. ఆ ప్రాపర్టీలో మొత్తం 16 ఇళ్లు ఉన్నాయి (వాటిలో సగం ఇళ్లను బిల్డర్ ఎప్పుడో వేరే యజమానులకు అమ్మేశారు). అయినప్పటికీ, సుమారు 25 ఏళ్లకు పైగా, మొన్నటి వరకు (ఆరు నెలల క్రితం వరకు) ఆ మొత్తం ప్రాపర్టీ నిర్వహణను ఆయనే ఒంటిచేత్తో చూసుకున్నారు. ఏనాడూ ఫిర్యాదు చేయకుండా, తన సొంత కంటే ఇతరుల క్షేమానికే ఎక్కువ ప్రాధాన్యత ఇస్తూ, ప్రతి పని సక్రమంగా జరిగేలా తన విలువైన సమయాన్ని, శక్తిని, శ్రమను ధారపోశారు.

సతీష్ & అపూర్వ - ఇంటి హృదయాలు

తేజు, దీప్తి తమ జీవిత భాగస్వాములను ఇంటికి తీసుకువచ్చినప్పుడు, ఆయన కేవలం తలుపులు మాత్రమే తెరవలేదు; తన హృదయాన్నే విప్పార్చారు. ఆయన దృష్టిలో అల్లుడైనా, కోడలైనా ఉమ్మడి గుమ్మం దాటి వచ్చిన పరాయివారు కారు, మర్యాదలతో సరిపెట్టవలసిన అతిథులూ కారు. తన సొంత నీడలో పెరిగిన బిడ్డలపై ఎలాంటి అచంచలమైన వాత్సల్యాన్ని, ప్రేమని, కొండంత రక్షణని కురిపించారో… అంతే నిశ్చలమైన ఆదరణతో వారిని ఆత్మీయంగా ఆహ్వానించారు.

            

కాలక్రమేణా, తరాల మధ్య ఒకే రకమైన పోలికల ప్రతిబింబాలు గోచరించడం మొదలయ్యాయి. నా బావగారు తన మామగారి నడవడికను, ఆలోచనా విధానాన్ని అచ్చంగా ఎలా పుణికిపుచ్చుకున్నారో… అలాగే ఆయన అల్లుడు సతీష్ కూడా, ఆ నిశ్శబ్ద గుణగణాలను తన రెండో చర్మంలా ధరించారు.   ఇది రక్తసంబంధం వల్ల కాక, ఆత్మబంధంతో ముడిపడిన ఒక అపురూప సాన్నిహిత్యానికి నిదర్శనం.

ఇక అపూర్వ విషయానికొస్తే… గడిచే ప్రతి ఏటా నేను ఎంత నిశితంగా గమనించినా, తన కుమార్తె దీప్తిపై ఆయన చూపించే ప్రేమానురాగాలకు, అపూర్వపై కురిపించే మమకారానికి మధ్య ఎక్కడా ఒక చిన్న తేడాని కూడా నేను కనుగొనలేకపోయాను. ఆయన, నా సోదరి కలిసి అంతటి ప్రశాంతమైన, సురక్షితమైన ఆత్మీయ ప్రపంచాన్ని అల్లారు. దానివల్ల ఆమె ఈ కుటుంబంలో కేవలం ఒక సభ్యురాలిగా అడుగుపెట్టడమే కాకుండా… ఇక్కడే వేళ్ళు ఊనుకొని, ఈ ఇంటి ప్రాణస్పందనగా వికసించింది.

ఆ ఇంట అల్లుకున్న నిశ్శబ్దాన్ని పటాపంచలు చేస్తూ, కవల మనవరాళ్ళ నవ్వుల సవ్వడి వినిపించినప్పుడు ఆ ఆనందం మరింత రెట్టింపయింది. ఆ పసిపాపలు ఒక దీర్ఘకాల నిరీక్షణ ఫలించిన ఆశీర్వాదంలా విచ్చేశారు. ఖండంతరాల అవతల ఉన్న అమెరికా వరకు ఆ బంధం విస్తరించినప్పటికీ, ఆయన తన దినచర్యలన్నింటినీ వారికోసమే ధారపోశారు. తన చేతులతోనే వారి భవిష్యత్తును మలుస్తూ, తన సంతోషాన్ని అనంతంగా పెంచుకున్నారు

ఆయనకున్న బాధ్యతాయుతమైన వ్యక్తిత్వం, ప్రశాంతమైన ఓర్పు మరియు ఉదార స్వభావం ఆయన కుటుంబ సభ్యుల మరియు తెలిసిన వారందరి హృదయాల్లో ఎప్పటికీ నిలిచి ఉంటాయి. ఇంట్లోనైనా, సమాజంలోనైనా, ఆఫీసులోనైనా ఆయన ఎంతో హుందాగా, గౌరవంగా, బాధ్యతతో వ్యవహరించేవారు. మాటల కంటే చేతల ద్వారానే అందరికీ ఆదర్శంగా నిలిచిన వ్యక్తి ఆయన. ఇతరులలో తప్పులు వెతకడం లేదా వారి ప్రయత్నాలను ప్రశ్నించడం చాలా సులభమైన ఈ రోజుల్లో, ఆయన మాత్రం ఒక భిన్నమైన మార్గాన్ని ఎంచుకున్నారు. పూర్తికాని పనుల గురించి ఎప్పుడూ ఫిర్యాదు చేయలేదు, అలాగని "వేరే వాళ్లు ఎందుకు ముందుకు రాలేదు?" అని చుట్టూ చూడలేదు. తన బాధ్యతలను ఎప్పుడూ ఇతరులతో పోల్చుకోలేదు. ఆయన సిద్ధాంతం చాలా సరళమైనది: "చేయాల్సిన పని ఒకటి ఉంటే, ఎవరో ఒకరు దాన్ని చేయాలి—ఆ పని చేసే వ్యక్తిని నేనే అవుతాను."  ఆయన అడుగుపెట్టిన ప్రతి చోటా నమ్మకాన్ని, వినయాన్ని, ప్రశాంతతను నింపుతూ తన పని తాను చేసుకుంటూ వెళ్లిపోయారు. ఆయన దృఢమైన సంకల్పం, నిస్వార్థమైన మనసు ఎప్పటికీ మరువలేనివి. ఆయనతో కలిసి జీవించిన, పనిచేసిన, నడిచిన ప్రతి ఒక్కరి జ్ఞాపకాల్లో ఆయన ఎల్లప్పుడూ నిలిచి ఉంటారు.

ఒక నిజాయితీగల అధికారి, మచ్చలేని వ్యక్తిత్వం గల మనిషి

                   

కంపెనీ సెక్రటరీ మరియు న్యాయవాదిగా, ఆయన తన జీవితంలో 45 ఏళ్లకు పైగా అంకితభావం, నిజాయితీ, చిత్తశుద్ధి మరియు అత్యున్నత వృత్తిపరమైన విలువలతో కూడిన సేవలను అందించారు.   ఆయనను అందరూ ఎంతో ఆప్యాయంగా ‘లంబీ రేస్ కా ఘోడా’ (సుదీర్ఘ ప్రయాణం చేసే గుర్రం) అని పిలిచేవారు. అంటే, సంస్థకు దీర్ఘకాలం పాటు అండగా నిలిచే ఒక బలమైన స్తంభం లాంటి వారు. దాదాపు ఐదు దశాబ్దాల తన సుదీర్ఘ కెరీర్‌లో, ఆయన కేవలం 2-3  ఎంపిక చేసిన సంస్థలకు మాత్రమే తన సేవలను అందించారు. అందులో DCL ఫైనాన్స్‌లో 16 సంవత్సరాలు, NCC లిమిటెడ్‌లో 26 సంవత్సరాలు పనిచేశారు.

ఆయనకు ఏదైనా బాధ్యత అప్పగిస్తే, ఇక వెనక్కి తిరిగి చూసుకోవాల్సిన అవసరమే ఉండేది కాదు. ప్రతి పనిని తన సొంత పనిలా భావించి, ఎంతో శ్రద్ధతో, అంకితభావంతో పూర్తి చేసేవారు. ఆయన అచంచలమైన నిజాయితీ, సామర్థ్యం మరియు కష్టపడే తత్వం వల్ల కంపెనీ యజమానులు, ఛైర్మన్, ఎగ్జిక్యూటివ్ డైరెక్టర్లు మరియు బోర్డ్ ఆఫ్ డైరెక్టర్ల నుండి అత్యున్నత గౌరవాన్ని, నమ్మకాన్ని సంపాదించుకున్నారు. ఆయన వృత్తి జీవితం విశ్వాసానికి, అంకితభావానికి ఒక గొప్ప ఆదర్శంగా నిలిచిపోతుంది.

            

చాలా సంవత్సరాల పాటు ఆయనకు కార్యాలయమే రెండో ఇల్లు"గా ఉండేది. NCC దివంగత ఛైర్మన్ రాజు గారితో ఆయనకు ఎంతో గాఢమైన, విడదీయరాని అనుబంధం ఉండేది. రాజు గారు ఆయనను ఎప్పుడూ పదవీ విరమణ చేయనిచ్చేవారు కాదు. "నేను ఉన్నంత కాలం, మీ ఆరోగ్యం సహకరించినంత వరకు మీరు నాతో పాటే ఉండాలి" అని రాజు గారు ఎప్పుడూ చెప్పేవారు. ఎంతో విషాదకరమైన విషయం ఏమిటంటే, రాజు గారు మరణించిన సరిగ్గా రెండు వారాలకే, ఆయన కూడా రాజు గారిని అనుసరిస్తూ తిరిగిరాని లోకాలకు వెళ్లిపోయారు.

అద్భుతమైన పనితీరు మరియు సున్నితమైన స్వభావం కలిగిన ఆయన, ఆఫీస్ సిబ్బంది, అటెండర్ల నుండి విభాగాధిపతులు, ఎగ్జిక్యూటివ్ డైరెక్టర్లు మరియు యజమానుల వరకు సంస్థలోని ప్రతి ఒక్కరి నుండి ఎంతో గౌరవాన్ని, అభిమానాన్ని పొందారు. ఆయన అందరినీ సమాన గౌరవంతో, దయతో చూసేవారు. ఆయన అంకితభావం, నిజాయితీ మరియు వృత్తిపరమైన విలువలు ఆయన సహోద్యోగుల హృదయాలలో ఎప్పటికీ నిలిచి ఉంటాయి.

అత్తమామలు మరియు బావమరిది/బావగారి పట్ల ప్రేమ, శ్రద్ధ

స్వచ్ఛమైన ప్రేమకు రక్తసంబంధంతో పనిలేదు, అది మనసుతో ఎంచుకునేది అని అంటారు. మా బావగారు ఆ నిజానికి నిలువెత్తు నిదర్శనం. చిన్న వయసులోనే తన తల్లిని కోల్పోయిన బాధతో, ఆయన మనసులో ఎన్నో ఏళ్లుగా ఒక వెలితి ఉండేది. కానీ మా  చెల్లి పెళ్లి చేసుకున్న రోజున, ఆ లోటు ఎంతో అందంగా భర్తీ అయ్యింది.  చిన్నప్పటి నుండి తాను కోల్పోయిన అమ్మ ప్రేమను ఆయన తన అత్తగారిలో చూసుకున్నారు, ఆమెలో తన తల్లి ఆత్మనే దర్శించుకున్నారు. ఇక తన మామగారితో కూడా ఆయనకు ఎంతో లోతైన అనుబంధం ఏర్పడింది. వారిద్దరి ఆలోచనలు కలవడం, ఒకరిపై ఒకరికి ఉన్న గౌరవం వల్ల వారి బంధం సొంత తండ్రీకొడుకుల బంధం కంటే బలంగా మారింది.

సాధారణంగా సమాజంలో ఉండే ఆచారాలు, అంచనాలకు భిన్నంగా మా చెల్లెలు మరియు బావలు నడుచుకున్నారు. అత్తమామలను కేవలం బాధ్యతగా కాకుండా, స్వచ్ఛమైన ప్రేమతో చూసుకున్నారు. ఢిల్లీలోని విపరీతమైన చలి, కాలుష్యం వల్ల తన అత్తమామల ఆరోగ్యం దెబ్బతింటుందని తెలిసినప్పుడు ఆయన ఏమాత్రం ఆలోచించలేదు. వారిని హైదరాబాద్‌కు రమ్మని ప్రోత్సహించి, ప్రతిరోజూ వారు సురక్షితంగా, సంతోషంగా ఉన్నారో లేదో చూసుకోవడానికి తన ఇంటి పక్కనే వారికి ఇల్లు ఏర్పాటు చేశారు.  మామగారు మరణించి ఇంట్లో ఒక పెద్ద నిశ్శబ్దం ఆవహించినప్పుడు, మా మా చెల్లెలు మరియు బావలు తమ ఇంటి తలుపులను మరింత పెద్దగా తెరిచారు. అత్తగారికి ఒంటరితనం తెలియకూడదని, తమతో పాటే ఉండమని ఎప్పుడూ ఆహ్వానిస్తూనే ఉన్నారు.  అయితే, మహమ్మారి (కరోనా) కారణంగా ప్రపంచమంతా భయంతో వణికిపోయిన ఆ కష్టకాలాల్లో వారి ప్రేమ ఒక ఆదర్శంగా నిలిచింది. ప్రపంచం మొత్తం భయంలో ఉన్నప్పుడు, మా చెల్లెలు మరియు బావలు మా అమ్మకు ఒక రక్షణ కవచంలా నిలబడ్డారు. ఆమె చుట్టూ ఒక ప్రేమ కోటను నిర్మించి, ఆమె ప్రతి అవసరాన్ని ముందే గుర్తించి, ఆందోళనను తగ్గించి, వైరస్ దరిచేరకుండా తమ సొంత సుఖాలను సైతం త్యాగం చేశారు. వారి అవిశ్రాంత కృషి, జాగ్రత్త, అపారమైన ప్రేమ వల్ల మా అమ్మ ఆ మహమ్మారి బారిన పడకుండా పూర్తి సురక్షితంగా ఉండగలిగారు.

ఒక అల్లుడు నిజమైన కొడుకుగా, రక్షకుడిగా, ఒక ఆశ్రయంగా మారడం అనేది చాలా అరుదైన, అందమైన విషయం. కుటుంబం అంటే కేవలం మనం పుట్టిన ఇల్లు మాత్రమే కాదు, ప్రేమ, ఆప్యాయత, గౌరవంతో మనం నిర్మించుకునేది కూడా అని ఆయన అంకితభావం మనకు గుర్తుచేస్తుంది.

41 ఏళ్ల కుటుంబ బంధాలు, పంచుకున్న జ్ఞాపకాలలో ఆయన దయ, హుందాతనం మరియు నిస్వార్థమైన మంచితనానికి ఒక అరుదైన నిదర్శనంగా నిలిచారు. ప్రతి ఒక్కరిలోనూ మంచిని మాత్రమే చూసే అద్భుతమైన గుణం ఆయన సొంతం. నాలుగు దశాబ్దాలకు పైగా ఉన్న ఈ సుదీర్ఘ అనుబంధంలో, ఆయన ఎవరి గురించీ—వారి ముందు గానీ, లేదా వారి వెనుక గానీ—ఒక్క చెడు మాట కూడా మాట్లాడిన సందర్భం లేదు. సాధారణ సంభాషణలలో ఎవరి గురించైనా విమర్శలు వస్తే, ఆయన వాటిలో పాల్గొనడానికి ఇష్టపడేవారు కాదు. ఇతరుల గురించి తీర్పులు చెప్పడం లేదా అభిప్రాయాలు వ్యక్తం చేయడం కంటే, తనదైన హాస్యం, ఆప్యాయతతో నవ్వుతూ ఆ వాతావరణాన్ని తేలికపరిచేవారు.

ఆయన ఎంతో హుందాతనం గల వ్యక్తి. అరవడం, వాదించడం లేదా అసభ్యకరమైన పదాలు వాడటం వంటివి ఆయనకు అస్సలు తెలియవు. తన ప్రశాంతమైన స్వభావంతో, కలిసిన ప్రతి ఒక్కరితోనూ ఎంతో మృదువుగా వ్యవహరించేవారు.  ఆయన దైవభక్తితో కూడిన ఎంతో క్రమశిక్షణ గల జీవితాన్ని గడిపారు. ఆయన రోజువారీ జీవితం ప్రార్థనలతో మొదలై, ప్రార్థనలతోనే ముగిసేది. ఆధ్యాత్మిక యాత్రలలో ఆయనకు ఎంతో ప్రశాంతత లభించేది. ఆయన చేసిన ఎన్నో యాత్రలలో రాఘవేంద్ర స్వామి మఠం (మంత్రాలయం), శృంగేరి మరియు తిరుపతి పుణ్యక్షేత్రాలు ఆయనకు అత్యంత ఇష్టమైనవి.

తన సిద్ధాంతాలకు కట్టుబడి ఉంటూ, సాధారణ తెలుగు వ్యక్తులకు భిన్నంగా తనకంటూ ఒక ప్రత్యేకమైన, ప్రశాంతమైన మార్గాన్ని ఏర్పరుచుకున్నారు. ఆధునిక ఆకర్షణలకు దూరంగా ఉండేవారు; సినిమాలు చాలా అరుదుగా చూసేవారు, బయటి ఆహారం గానీ, హోటల్ భోజనం గానీ పూర్తిగా మానేశారు. ఇంటి భోజనం పట్ల ఆయనకు ఎంతో గౌరవం, ఇష్టం ఉండేవి. 25 ఏళ్లకు పైగా ప్రతిరోజూ ఆఫీసుకు ఇంటి నుంచే లంచ్ బాక్స్ తీసుకెళ్లేవారు. అందులో ఆయనకు పెరుగన్నం అంటే ఎంతో ఇష్టం. ఎన్.సి.సి (NCC) లో తన పాతికేళ్ల సర్వీసులో కేవలం రెండుసార్లు మాత్రమే ఆఫీస్ క్యాంటీన్‌లో తిన్నానని ఆయన ఒకసారి చెప్పారు.   కుటుంబంతో కలిసి బయట తినాల్సిన అరుదైన సందర్భాలలో కూడా, దోసెలు, వడలు, సమోసాలు వంటి వాటిని పక్కన పెట్టి, కేవలం ఇడ్లీ మరియు ఉప్మా మాత్రమే ఇష్టపడేవారు.

                       

అపారమైన కరుణ ఆయన వ్యక్తిత్వానికి నిదర్శనం. ప్రతి జీవి పట్ల ప్రేమ చూపే అత్యంత సున్నితమైన, దయగల హృదయం ఆయనది. తోటి మనుషులైనా, వీధి జంతువులైనా, ఆకాశంలో ఎగిరే పక్షులైనా, లేదా తను పెంచే మొక్కలైనా—ప్రకృతిలోని ప్రతి జీవిని ఎంతో సున్నితంగా, గౌరవంగా చూసుకునేవారు. చుట్టూ ఉన్న ప్రపంచాన్ని ఇంతగా ప్రేమించి, పోషించిన ఆ గొప్ప జీవితం... పావురాల రెట్టల నుండి వచ్చిన తీవ్రమైన ఊపిరితిత్తుల ఇన్ఫెక్షన్ కారణంగా అర్ధాంతరంగా ముగిసిపోవడం నిజంగా విధి ఆడిన వింత నాటకం.

ఇంత ఉత్సాహంగా, ఎంతో ఉల్లాసంగా ఉండే వ్యక్తికి ఇలా అకస్మాత్తుగా ఆరోగ్య సమస్య వస్తుందని మనలో ఎవరూ ఊహించలేదు. ఇటీవలే ఉద్యోగ విరమణ చేసి, తన కష్టఫలాన్ని అనుభవిస్తూ... తన భార్య, పిల్లలు, మరియు ఇద్దరు ముద్దులొలికే కవల మనవరాళ్లతో ప్రశాంతంగా గడపాల్సిన అందమైన సమయాన్ని ఆయన అప్పుడే మొదలుపెట్టారు. కానీ విధి చాలా క్రూరంగా, కనీసం తన కుటుంబం ఎదగడాన్ని చూసే ఆ విలువైన సంవత్సరాలను కూడా ఆయనకు దక్కకుండా చేసి, అకాలంగా మన మధ్య నుండి తీసుకెళ్లిపోయింది. ఆయన లేని లోటు ఎప్పటికీ పూడ్చలేనిది అయినప్పటికీ, ఆయన చూపిన దయ, మృదువైన మనస్తత్వం, మరియు సమస్త జీవరాశులపై ఆయనకున్న అపారమైన ప్రేమ, ఆయనతో పరిచయమున్న ప్రతి ఒక్కరి హృదయాలలో ఎప్పటికీ నిలిచి ఉంటాయి.

‘మనం చేసే మంచి మనకూ, మన కుటుంబానికీ ఆశీర్వాదంగా తిరిగి వస్తుంది’ అని ఒకప్పుడు నేను గట్టిగా నమ్మేవాడిని. కానీ ఈ రోజుల్లో ఆ నమ్మకం సన్నగిల్లింది. మొదట నా కూతురి విషయంలో ఇలా జరిగింది. ఎంతో అమాయకమైన, బహుముఖ ప్రజ్ఞ కలిగిన బంగారం లాంటి పిల్ల ఆమె. ఎవరికీ ఏ హానీ తలపెట్టని ఆమె, 26 ఏళ్ల లేత వయసులోనే క్యాన్సర్ బారిన పడి, 31 ఏళ్లకే మమ్మల్ని అందరినీ శోకసంద్రంలో ముంచి వెళ్లిపోయింది. ఇప్పుడు ఎంతో దైవభక్తి, నిజాయితీ, మంచితనం ఉన్న నా బావగారికి కూడా ఇలాంటి వ్యాధి రావడం, గత ఆరు నెలలుగా ఆయన ఎంతో నరకయాతన అనుభవించడం చూస్తుంటే మనసు తరుక్కుపోతోంది. ఈ ఇద్దరు మంచి మనుషులు చేసిన ఆ మంచి అంతా ఏమైపోయిందో నాకు అర్థం కావడం లేదు.  ‘అంతా విధి రాత, జరగాల్సింది జరిగింది’ అని జనం అంటుంటారు. కానీ, విధి ఇలా ఎందుకు రాసి ఉంటుందో అర్థం చేసుకోవడం నాకు నిజంగా చాలా కష్టంగా ఉంది. ఇంతటి బాధను అనుభవించడానికి వాళ్లు చేసిన తప్పేంటి?

స్వచ్ఛమైన మంచితనం ఎక్కడైనా వికసిస్తుందని ఆయన మనందరికీ నిరూపించారు. నిశ్శబ్దమైన బలం, అపారమైన కరుణ, సాటిలేని నిజాయితీలకు ఆయన నిలువెత్తు నిదర్శనం. ఆయన నిజంగా ఎంతో గొప్ప, అర్థవంతమైన జీవితాన్ని గడిపారు. ఆయన కుటుంబ సభ్యులు, స్నేహితులు, మరియు ఆయన తెలిసిన ప్రతి ఒక్కరూ ఆయనను ఎంతో కోల్పోయారు.

ఎలాంటి కల్మషం లేని ఆయన చిరునవ్వులోని సున్నితత్వాన్ని, నేను ఇంటి గడప తొక్కగానే నన్ను ఆత్మీయంగా పలకరించే ఆయన ఆప్యాయతను, ప్రతిఫలం ఆశించని ఆయన నిస్వార్థ ప్రేమను నేను ఎప్పటికీ మర్చిపోలేను. నా ప్రతి విజయాన్ని ఎంతో గొప్పగా చూస్తూ, నా ప్రతి అడుగులోనూ ఎంతో గర్వంగా నన్ను ప్రోత్సహించారు. మీ బలాన్ని పుణికిపుచ్చుకోవాలని, మీరు వేసిన అడుగుజాడల్లో నడవాలని నేను ఎంతో ప్రయత్నించాను; కానీ మీ మంచితనం అనే శిఖరాన్ని నేను ఎప్పటికీ అందుకోలేకపోయాను.  నా తండ్రి తర్వాత అంతటి ఉన్నతమైన వ్యక్తిగా మీరు నిలిచారు — మీరు ఎవరికీ సాటిలేని, మరెవరూ భర్తీ చేయలేని ఒక అరుదైన ఆత్మ. మీరు వదిలివెళ్లిన ఆ స్థానాన్ని మరెవరూ ఎప్పటికీ భర్తీ చేయలేరు.

వారి భౌతిక కాయం అగ్నికి ఆహుతైనప్పటికీ, వారు చేసిన గొప్ప పనులు మరియు వారు మిగిల్చిన మధుర జ్ఞాపకాలు ఎన్నటికీ చెరిగిపోవు. వారి ఇంటిపేరు 'మల్లెల'కు తగ్గట్టుగానే, వారి జీవితంలోని మంచితనం, దయ మరియు సద్గుణాల సువాసన మా హృదయాల్లో ఎల్లప్పుడూ నిలిచి ఉంటుంది.

 వారి పవిత్ర ఆత్మకు శాంతి చేకూరాలని ప్రార్థిస్తున్నాను.

ఓం శాంతి.

ఇట్లు,
ఎస్. ప్రభాకర్ (బావమరిది)
4 నవంబర్, 2026